Việc xây dựng khung pháp lý đồng bộ cùng hạ tầng dữ liệu minh bạch đang được xem là chìa khóa để mở khóa tiềm năng của thị trường tài sản mã hóa tại Việt Nam. Trong bối cảnh nhu cầu huy động nguồn lực cho phát triển kinh tế ngày càng lớn, mã hóa tài sản thực (Real World Assets - RWA) được kỳ vọng sẽ trở thành kênh dẫn vốn mới, kết nối hiệu quả giữa tài sản truyền thống với thị trường tài chính số, đồng thời tạo động lực cho mục tiêu tăng trưởng kinh tế hai chữ số theo định hướng của Nghị quyết số 57-NQ/TW của Bộ Chính trị.
Ngày 18/7, Hội nghị Mã hóa tài sản thực Việt Nam 2026 (Vietnam RWA Summit 2026) chính thức khai mạc với sự tham dự của hơn 3.000 đại biểu đến từ Quốc hội, các bộ, ngành, cơ quan quản lý nhà nước, tổ chức tài chính, doanh nghiệp công nghệ và các chuyên gia trong nước, quốc tế. Đây là diễn đàn quy mô lớn đầu tiên tại Việt Nam tập trung bàn thảo về tương lai của thị trường mã hóa tài sản thực, từ việc hoàn thiện thể chế, xây dựng hạ tầng kỹ thuật đến các giải pháp quản trị rủi ro nhằm hướng tới hình thành một hệ sinh thái tài sản số minh bạch, an toàn và bền vững.
Chương trình kéo dài trong hai ngày do Ủy ban Chứng khoán Nhà nước (UBCKNN) phối hợp cùng Hiệp hội Blockchain và Tài sản số Việt Nam (VBA), Hiệp hội An ninh mạng Quốc gia (NCA) và Hiệp hội Bất động sản Việt Nam (VNREA) tổ chức.
Trong bối cảnh nhiều quốc gia trên thế giới đang đẩy mạnh phát triển thị trường tài sản số và token hóa tài sản thực, hội nghị được kỳ vọng sẽ góp phần định hình định hướng phát triển của Việt Nam, tạo diễn đàn kết nối giữa cơ quan hoạch định chính sách, cơ quan quản lý, doanh nghiệp và các tổ chức quốc tế nhằm xây dựng một khuôn khổ phát triển phù hợp với điều kiện trong nước.
Chuyển dịch tư duy quản lý, xây dựng nền tảng niềm tin cho thị trường tài sản số
Phát biểu khai mạc hội nghị, ông Bùi Hoàng Hải, Phó Chủ tịch UBCKNN, nhận định mã hóa tài sản thực đang nổi lên như một trong những xu hướng có ảnh hưởng lớn nhất đối với thị trường tài chính toàn cầu. Thông qua việc số hóa các tài sản hữu hình hoặc tài sản tài chính truyền thống trên nền tảng blockchain, RWA giúp gia tăng tính thanh khoản, mở rộng khả năng tiếp cận nhà đầu tư và đặc biệt là khơi thông những nguồn lực còn "ngủ yên" trong nền kinh tế.
Theo ông Hải, đối với Việt Nam, nhu cầu huy động nguồn vốn cho phát triển hạ tầng, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số và mở rộng năng lực sản xuất đang ngày càng lớn. Trong bối cảnh đó, mã hóa tài sản thực có thể trở thành một phương thức huy động vốn hoàn toàn mới, bổ sung cho các kênh truyền thống như tín dụng ngân hàng hay thị trường chứng khoán.
Tuy nhiên, Phó Chủ tịch UBCKNN cũng nhấn mạnh rằng tiềm năng chỉ có thể trở thành hiện thực nếu thị trường được xây dựng trên nền tảng pháp lý rõ ràng và có cơ chế bảo vệ nhà đầu tư đầy đủ: "Thị trường tài sản mã hóa nói chung và RWA nói riêng chỉ có thể phát triển bền vững khi được xây dựng dựa trên cơ sở pháp lý rõ ràng, dòng tiền minh bạch, hạ tầng an toàn và nhà đầu tư được bảo vệ."
Phó Chủ tịch UBCKNN Bùi Hoàng Hải phát biểu tại hội thảo
Theo ông, điều quan trọng không chỉ là tạo ra các sản phẩm tài chính mới mà còn phải xây dựng một môi trường đầu tư đáng tin cậy, trong đó quyền và lợi ích hợp pháp của nhà đầu tư được bảo đảm, các giao dịch được giám sát và toàn bộ hệ thống vận hành trên nền tảng minh bạch.
Thông điệp này cũng phản ánh sự chuyển dịch trong tư duy quản lý đối với tài sản số. Thay vì chỉ nhìn nhận đây là lĩnh vực tiềm ẩn nhiều rủi ro, các cơ quan quản lý đang hướng tới xây dựng khuôn khổ pháp lý để quản lý hiệu quả, đồng thời tạo điều kiện cho đổi mới sáng tạo và phát triển thị trường.
An ninh mạng là điều kiện để đổi mới sáng tạo phát triển bền vững
Một trong những nội dung nhận được nhiều sự quan tâm tại hội nghị là vấn đề bảo đảm an toàn hệ thống trong quá trình hình thành thị trường tài sản số. Đại tá, Tiến sĩ Nguyễn Hồng Quân, Phó Cục trưởng Cục An ninh mạng và phòng, chống tội phạm sử dụng công nghệ cao (A05), Bộ Công an, cho rằng sự phát triển của hệ sinh thái tài sản số không chỉ phụ thuộc vào công nghệ blockchain mà còn dựa trên khả năng bảo đảm an toàn dữ liệu, an toàn giao dịch và xác định rõ trách nhiệm của các chủ thể tham gia thị trường. Theo ông, một hệ sinh thái tài sản số chỉ có thể phát triển lâu dài khi được xây dựng trên nền tảng công nghệ an toàn, dữ liệu được bảo vệ, giao dịch minh bạch, chủ thể tham gia có trách nhiệm rõ ràng và quyền, lợi ích hợp pháp của người dân cũng như doanh nghiệp luôn được bảo đảm.
Đại tá, TS. Nguyễn Hồng Quân, Phó Cục trưởng A05, Bộ Công an, phát biểu tại hội nghị.
Đại diện Bộ Công an khẳng định: "An ninh mạng không phải là rào cản của đổi mới sáng tạo. Ngược lại, an ninh mạng chính là điều kiện để đổi mới sáng tạo phát triển bền vững và tạo dựng niềm tin cho thị trường." Theo ông Nguyễn Hồng Quân, chỉ khi người dân và doanh nghiệp tin tưởng vào tính an toàn của hạ tầng công nghệ thì các mô hình kinh doanh mới dựa trên blockchain mới có thể phát triển lâu dài.
Làm rõ hơn những thách thức về mặt kỹ thuật, Thượng tá, TS. Nguyễn Thành Chung, Cục An ninh mạng và phòng, chống tội phạm sử dụng công nghệ cao, cho biết từ năm 2020 đến đầu năm 2025, thế giới đã ghi nhận hơn 660 vụ tấn công mạng nhằm vào lĩnh vực tài sản mã hóa, gây thiệt hại gần 13 tỷ USD. Riêng từ đầu năm 2026 đến nay, tổng thiệt hại tiếp tục ở mức khoảng 800 triệu USD, cho thấy các nguy cơ an ninh mạng vẫn không ngừng gia tăng cùng với tốc độ phát triển của thị trường.
Theo ông Chung, các cuộc tấn công chủ yếu tập trung vào ví điện tử, sàn giao dịch, cầu nối blockchain (bridge) và các ứng dụng blockchain. Nguyên nhân xuất phát từ nhiều yếu tố như đặc tính kỹ thuật mới của blockchain, mức đầu tư cho an ninh mạng chưa tương xứng, lỗ hổng từ yếu tố con người cũng như sức hấp dẫn ngày càng lớn của thị trường đối với tội phạm công nghệ cao. Những số liệu này cho thấy việc triển khai các mô hình thí điểm tại Việt Nam cần đi kèm với cơ chế đánh giá an toàn thông tin, giám sát liên tục và khả năng ứng phó sự cố ngay từ giai đoạn đầu.
Thượng tá, TS. Nguyễn Thành Chung, A05, Bộ Công an, chia sẻ về rủi ro an ninh mạng trong lĩnh vực tài sản mã hóa.
Không chỉ đối mặt với các nguy cơ tấn công mạng, thị trường tài sản mã hóa còn tiềm ẩn nhiều rủi ro liên quan đến gian lận và tội phạm tài chính. Thượng tá Lê Thị Thế Hoàng, Phó Trưởng phòng 2, Cục Cảnh sát điều tra tội phạm về tham nhũng, kinh tế, buôn lậu (C03), Bộ Công an, cảnh báo nhiều đối tượng lợi dụng sức hút của thị trường để tạo lập các dự án token không có giá trị thực, sử dụng bot và tài khoản ảo nhằm tạo thanh khoản giả, thu hút nhà đầu tư rồi tiến hành bán tháo tài sản hoặc đánh sập hệ thống.
Ngoài ra, tài sản mã hóa cũng đang bị lợi dụng như một công cụ rửa tiền thông qua nhiều lớp trung gian, nhiều nền tảng blockchain và các sàn giao dịch quốc tế nhằm gây khó khăn cho hoạt động truy vết của cơ quan chức năng. Theo bà Hoàng, yêu cầu đặt ra hiện nay không chỉ dừng lại ở việc xử lý các hành vi vi phạm sau khi xảy ra mà quan trọng hơn là phải xây dựng năng lực nhận diện sớm các dấu hiệu bất thường, tăng cường giám sát dòng tiền và thiết lập cơ chế phối hợp chặt chẽ giữa cơ quan quản lý, lực lượng thực thi pháp luật với các tổ chức tham gia hệ sinh thái tài sản số.
Thượng tá Lê Thị Thế Hoàng, Phó Trưởng phòng 2, C03, Bộ Công an, cảnh báo về các hành vi phạm tội liên quan đến tài sản mã hóa.
Hạ tầng dữ liệu tin cậy – điều kiện đủ để thị trường tài sản mã hóa phát triển
Nếu hành lang pháp lý được xem là điều kiện tiên quyết để hình thành thị trường tài sản mã hóa, thì theo nhiều chuyên gia, hạ tầng dữ liệu tin cậy mới là yếu tố quyết định giúp thị trường vận hành hiệu quả và phát triển bền vững. Chia sẻ tại hội nghị, ông Phan Đức Trung, Chủ tịch Hiệp hội Blockchain và Tài sản số Việt Nam (VBA), cho biết trong những năm gần đây, mã hóa tài sản thực (Real World Assets - RWA) đã trở thành một trong những lĩnh vực tăng trưởng nhanh nhất của thị trường tài chính số trên thế giới. Chỉ riêng năm 2025, dòng vốn đầu tư vào RWA đã tăng khoảng 300%, cao hơn đáng kể so với nhiều nhóm tài sản khác, phản ánh niềm tin ngày càng lớn của nhà đầu tư đối với mô hình kết nối giữa tài sản thực và công nghệ blockchain.
Tuy nhiên, theo ông Trung, sự phát triển của thị trường không phụ thuộc hoàn toàn vào công nghệ token hóa. Ông cho rằng nhiều người thường mặc định blockchain sẽ tự tạo ra niềm tin cho thị trường. Trên thực tế, blockchain chỉ là công cụ hỗ trợ ghi nhận, chuyển nhượng và thanh toán tài sản. Bản thân công nghệ này không thể biến một tài sản kém chất lượng thành tài sản tốt, cũng không thể thay thế vai trò của việc xác thực nguồn gốc, giá trị hay tính pháp lý của tài sản. "Niềm tin đối với token phải bắt đầu từ dữ liệu đáng tin cậy về tài sản thực, danh tính có thể kiểm chứng của các bên tham gia, thông tin xác thực về tài sản và dòng tiền, cùng cơ chế công bố, theo dõi và giám sát liên tục", ông Trung nhấn mạnh.
Ông Phan Đức Trung, Chủ tịch Hiệp hội Blockchain và Tài sản số Việt Nam (VBA), chia sẻ về yêu cầu xây dựng hạ tầng niềm tin cho thị trường tài sản số.
Theo đó, cấu trúc phát triển thị trường cần được xây dựng theo một trình tự rõ ràng. Trước hết phải có tài sản thực đáp ứng đầy đủ tiêu chuẩn pháp lý, sau đó là hệ thống dữ liệu có khả năng xác minh, rồi mới đến việc số hóa thành tài sản số trên nền tảng blockchain. Chỉ khi các yếu tố nền tảng này được hoàn thiện mới có thể phát hành token và đưa tài sản đến nhà đầu tư thông qua các kênh phân phối. Trong mô hình này, sàn giao dịch không phải là yếu tố quyết định thành công của thị trường. Theo ông Phan Đức Trung, sàn giao dịch chỉ đóng vai trò là một trong nhiều kênh phân phối tài sản. Điều quan trọng hơn là loại tài sản được đưa lên thị trường có chất lượng hay không, dữ liệu phía sau tài sản có minh bạch hay không và nhà đầu tư có thể kiểm chứng được toàn bộ thông tin liên quan hay không.
Đánh giá về điều kiện của Việt Nam, Chủ tịch VBA cho biết chỉ trong khoảng 10 tháng, Việt Nam đã liên tiếp hoàn thiện nhiều văn bản pháp lý ở các cấp độ khác nhau, từ luật, nghị định đến thông tư, đồng thời tiếp tục xây dựng khuôn khổ về định danh và xác thực điện tử. Đây được xem là bước tiến đáng kể trong quá trình hình thành nền tảng pháp lý cho thị trường tài sản số. Bên cạnh đó, Việt Nam cũng sở hữu nhiều lợi thế về quy mô thị trường. Theo số liệu được ông Trung chia sẻ, hiện có khoảng 200 tỷ USD tài sản mã hóa đã và đang luân chuyển qua thị trường Việt Nam, cùng khoảng 17 triệu ví hoặc người nắm giữ tài sản mã hóa. Đây là quy mô rất lớn so với nhiều quốc gia trong khu vực và có thể trở thành nền tảng quan trọng để hình thành một thị trường vốn được số hóa trong tương lai. Tuy nhiên, ông cũng lưu ý rằng lợi thế về quy mô sẽ chỉ được chuyển hóa thành động lực tăng trưởng nếu các lớp dữ liệu, tài sản số và cơ chế phân phối được xây dựng đầy đủ, bảo đảm tính minh bạch và khả năng kiểm chứng.
Cân bằng giữa đổi mới sáng tạo và yêu cầu quản trị rủi ro
Bên cạnh những triển vọng mở rộng kênh huy động vốn cho nền kinh tế, các đại biểu tại hội nghị đều thống nhất rằng quản trị rủi ro phải được đặt ngang tầm với đổi mới sáng tạo. Đây cũng là định hướng xuyên suốt của Nghị quyết số 05/2025/NQ-CP, trong đó nhấn mạnh nguyên tắc phát triển thận trọng, có kiểm soát đối với các mô hình kinh doanh mới.
Trong phiên thảo luận với chủ đề "Đối thoại công - tư: Nhà nước kiến tạo, doanh nghiệp kiến thiết, quốc gia thịnh vượng", PGS.TS. Đặng Văn Thanh, Phó Chủ nhiệm Ủy ban Kinh tế và Ngân sách của Quốc hội khóa XI, cho rằng việc phân chia và chuyển nhượng các phần tài sản trên nền tảng sổ cái phân tán có thể tạo ra nhiều thay đổi tích cực đối với hoạt động tài chính. Theo ông, công nghệ blockchain không chỉ giúp nâng cao hiệu quả hạch toán, quyết toán mà còn mở rộng khả năng tiếp cận nguồn vốn, tạo điều kiện huy động nguồn lực từ các nhà đầu tư quốc tế. Tuy nhiên, cùng với cơ hội phát triển là những rủi ro mới cần được nhận diện đầy đủ. Ông cho rằng yêu cầu quản trị rủi ro không chỉ đặt ra đối với từng doanh nghiệp hay tổ chức kinh tế, mà còn là bài toán ở cấp độ quản trị quốc gia nhằm bảo đảm an toàn cho hệ thống tài chính và nền tài chính quốc gia trong bối cảnh các mô hình tài chính số phát triển nhanh chóng.
Ở góc độ lập pháp, GS.TS. Phan Trung Lý, Chủ nhiệm Ủy ban Pháp luật của Quốc hội khóa XIII, nhấn mạnh việc xây dựng khuôn khổ pháp lý phải được thực hiện từng bước, vừa bảo đảm an toàn, an ninh cho thị trường, vừa tạo điều kiện để các doanh nghiệp đổi mới sáng tạo và phát triển các mô hình kinh doanh mới. Theo ông, pháp luật cần tạo ra sự cân bằng giữa yêu cầu quản lý nhà nước với nhu cầu phát triển của thị trường, tránh cả hai thái cực là buông lỏng quản lý hoặc siết chặt quá mức khiến đổi mới sáng tạo bị cản trở.
Đại diện cơ quan quản lý, chuyên gia và doanh nghiệp tại phiên thảo luận “Đối thoại công - tư: Nhà nước kiến tạo, doanh nghiệp kiến thiết, quốc gia thịnh vượng”.
Từ thực tiễn quản lý thị trường, ông Tô Trần Hòa, Phó Trưởng ban Phát triển thị trường chứng khoán, UBCKNN, cho biết khuôn khổ thí điểm hiện nay được xây dựng theo hướng "vừa chặt, vừa mở". Theo đó, các tổ chức cung cấp dịch vụ phải đáp ứng yêu cầu cao về năng lực tài chính, hạ tầng công nghệ, quản trị rủi ro và bảo đảm an toàn hệ thống. Đồng thời, cơ chế phát hành và lựa chọn tài sản niêm yết vẫn để lại không gian nhất định cho thị trường phát huy tính sáng tạo và thử nghiệm các mô hình mới. Ông cho rằng việc cấp phép chỉ là bước khởi đầu của quá trình xây dựng thị trường. Điều quan trọng hơn là sau khi thị trường đi vào vận hành, cơ quan quản lý phải xây dựng được năng lực giám sát phù hợp với đặc thù của tài sản số, đồng thời tiếp tục hoàn thiện khuôn khổ pháp lý dựa trên những bài học thực tiễn phát sinh trong quá trình triển khai.
Ở góc độ phòng, chống rửa tiền, bà Nguyễn Thị Minh Thơ, Phó Cục trưởng Cục Phòng, chống rửa tiền, Ngân hàng Nhà nước Việt Nam, cho biết Việt Nam đã từng bước hình thành nền tảng pháp lý cho thị trường tài sản mã hóa. Tuy nhiên, theo yêu cầu của Lực lượng đặc nhiệm tài chính quốc tế (FATF), việc ban hành văn bản pháp luật mới chỉ là điều kiện ban đầu. Quan trọng hơn là Việt Nam phải chứng minh được hiệu quả thực thi trên thực tế. Theo bà Thơ, hiện Hành động số 6 mới chỉ được đánh giá hoàn thành một phần. Nhiều nội dung quan trọng như cơ chế vận hành thị trường, quản lý các sàn giao dịch, thanh tra, giám sát, phòng chống rửa tiền, chống tài trợ khủng bố và xử lý các vụ việc cụ thể vẫn cần tiếp tục được triển khai đồng bộ. Bà nhấn mạnh việc xây dựng một thị trường tài sản mã hóa minh bạch sẽ là quá trình lâu dài, đòi hỏi sự phối hợp chặt chẽ giữa các cơ quan quản lý, lực lượng thực thi pháp luật và cộng đồng doanh nghiệp.
Từ kinh nghiệm quốc tế đến định hướng xây dựng thị trường tài sản mã hóa tại Việt Nam
Sau các phiên thảo luận về chính sách và khuôn khổ pháp lý trong nước, Hội nghị Mã hóa tài sản thực Việt Nam 2026 tiếp tục mở rộng góc nhìn với phiên tọa đàm "Từ kinh nghiệm quốc tế tới thực tế Việt Nam: Cân bằng giữa đổi mới sáng tạo và quản trị rủi ro". Những chia sẻ từ các tổ chức quốc tế, doanh nghiệp công nghệ và định chế tài chính lớn cho thấy, mặc dù mỗi quốc gia lựa chọn một cách tiếp cận khác nhau, song điểm chung đều là đặt tính minh bạch, quản trị rủi ro và bảo vệ nhà đầu tư lên hàng đầu trong quá trình phát triển thị trường tài sản số.
Theo ông Wookeun Yoon, chuyên gia tài chính của Văn phòng Nghiên cứu Kinh tế Vĩ mô ASEAN+3 (AMRO), token hóa tài sản thực đang được nhiều nền kinh tế coi là công cụ quan trọng nhằm nâng cao hiệu quả phân bổ vốn và tăng khả năng tiếp cận nhà đầu tư. Tuy nhiên, công nghệ token hóa không phải là "lời giải" cho mọi hạn chế của thị trường tài chính. Ông cho rằng nhiều người kỳ vọng việc đưa tài sản lên blockchain sẽ tự động giải quyết các vấn đề về thanh khoản hay định giá. Trên thực tế, thanh khoản của token vẫn phụ thuộc vào giá trị và chất lượng của tài sản cơ sở cũng như cấu trúc pháp lý bảo đảm quyền lợi của nhà đầu tư.
Kinh nghiệm từ nhiều quốc gia trong khu vực cho thấy các mô hình RWA thành công hiện nay chủ yếu tập trung vào những tài sản tài chính truyền thống đã được thị trường kiểm chứng như trái phiếu chính phủ, quỹ thị trường tiền tệ hoặc các tài sản được nắm giữ thông qua quỹ đầu tư và pháp nhân có mục đích đặc biệt (SPV). Trong các mô hình này, token chỉ đóng vai trò là quyền lợi số đại diện cho phần tài sản cơ sở, chứ không thay thế tài sản thực. Theo chuyên gia AMRO, đây là cách tiếp cận giúp giảm đáng kể rủi ro pháp lý, tạo niềm tin cho nhà đầu tư và duy trì sự ổn định của thị trường trong giai đoạn đầu phát triển.
Đại diện các tổ chức trong nước và quốc tế tại phiên thảo luận “Từ kinh nghiệm quốc tế tới thực tế Việt Nam: Cân bằng giữa đổi mới sáng tạo và quản trị rủi ro”.
Từ góc độ doanh nghiệp quốc tế, bà Lê Vũ Hương Quỳnh, Giám đốc Phát triển khu vực châu Á – Thái Bình Dương của Tether, cho rằng sau khi hành lang pháp lý được hình thành, vấn đề mà doanh nghiệp quan tâm nhất không còn là việc có được phép hoạt động hay không, mà là lựa chọn mô hình kinh doanh có khả năng tạo ra giá trị thực và phát triển bền vững. Theo bà, sự thành công của stablecoin USDT là minh chứng rõ nét cho quá trình mở rộng ứng dụng của tài sản số. Ban đầu, USDT chủ yếu được sử dụng như công cụ trung gian để giao dịch giữa các sàn tiền mã hóa. Tuy nhiên, cùng với sự hoàn thiện của hạ tầng công nghệ và khung pháp lý tại nhiều quốc gia, stablecoin này đã được ứng dụng rộng rãi hơn trong thanh toán, chuyển tiền xuyên biên giới và quyết toán giữa các doanh nghiệp. Đối với các tài sản được mã hóa, bà Quỳnh cho rằng khả năng kết nối với các nguồn thanh khoản quốc tế đóng vai trò quyết định. Một tài sản dù được token hóa thành công nhưng nếu không thể tiếp cận hệ thống nhà đầu tư toàn cầu thì rất khó phát huy hết giá trị.
Đồng quan điểm, ông SB Seker, Giám đốc khu vực châu Á – Thái Bình Dương của Binance, nhấn mạnh rằng mọi sản phẩm tài chính đều phải bắt đầu từ nhu cầu thực tế của thị trường. Theo ông, ngay từ khi thiết kế sản phẩm, mỗi quốc gia cần xác định rõ mục tiêu hướng đến thị trường nội địa hay quốc tế. Nếu muốn thu hút dòng vốn toàn cầu, cần lựa chọn các đối tác có năng lực phân phối quốc tế, đồng thời xây dựng sản phẩm đáp ứng các tiêu chuẩn về pháp lý, công bố thông tin và quản trị rủi ro mà nhà đầu tư nước ngoài yêu cầu. Ông cho rằng blockchain chỉ là hạ tầng công nghệ, còn giá trị của thị trường phụ thuộc vào sản phẩm được xây dựng trên hạ tầng đó có thực sự giải quyết được nhu cầu của doanh nghiệp và nhà đầu tư hay không.
Một trong những nội dung được quan tâm tại hội nghị là mô hình sandbox - cơ chế thử nghiệm có kiểm soát dành cho các mô hình tài chính mới. Chia sẻ tại hội nghị, ông Kevin Iwanaga, Giám đốc Chiến lược và Kết nối của Trung tâm Tài chính Quốc tế Đà Nẵng, cho biết định hướng của trung tâm không phải là phát triển tài sản số theo hướng đầu cơ, mà xây dựng một hệ sinh thái tài chính số có quản lý, giúp kết nối tài sản thực của Việt Nam với nguồn vốn trong nước và quốc tế. Theo ông, sandbox sẽ được thiết kế với các tiêu chí rất cụ thể về chủ thể tham gia, phạm vi hoạt động, thời gian thử nghiệm, giới hạn giao dịch cũng như các yêu cầu về lưu ký, công bố thông tin và báo cáo định kỳ.
Điểm quan trọng nhất là các dự án tham gia thử nghiệm phải có tài sản bảo chứng rõ ràng, có giá trị kinh tế thực và có khả năng chứng minh mối liên hệ giữa token với tài sản cơ sở. Điều này nhằm bảo đảm rằng token phát hành không chỉ là một tài sản kỹ thuật số đơn thuần mà thực sự đại diện cho quyền lợi đối với tài sản thực, có thể xác minh và thực thi về mặt pháp lý. Theo ông Kevin Iwanaga, thành công của mô hình sandbox sẽ không được đo bằng số lượng giao dịch hay mức độ sôi động của thị trường. Thay vào đó, hiệu quả cần được đánh giá thông qua các tiêu chí như lượng vốn huy động được cho doanh nghiệp Việt Nam, giá trị tài sản thực được số hóa, mức giảm chi phí phát hành và quyết toán, cũng như khả năng đưa các doanh nghiệp sau giai đoạn thử nghiệm bước vào thị trường chính thức.
Hoàn thiện thể chế để mở ra cơ hội mới cho thị trường vốn
Khép lại các phiên thảo luận, nhiều chuyên gia cho rằng kinh nghiệm quốc tế mang lại cho Việt Nam không phải là một mô hình có thể sao chép nguyên vẹn, mà là những bài học về cách nhận diện và kiểm soát rủi ro ngay từ giai đoạn đầu phát triển. Thực tế cho thấy nhiều quốc gia đã trải qua những chu kỳ tăng trưởng quá nóng của thị trường tài sản số, sau đó phải đối mặt với hàng loạt hệ lụy như gian lận, đổ vỡ dự án, thất thoát tài sản của nhà đầu tư và những khoảng trống trong công tác quản lý. Vì vậy, việc học hỏi kinh nghiệm quốc tế cần được đặt trên nguyên tắc lựa chọn những yếu tố phù hợp với điều kiện pháp lý, trình độ phát triển của thị trường và năng lực giám sát của Việt Nam.
Các đại biểu cũng thống nhất rằng, bên cạnh việc tiếp tục hoàn thiện hành lang pháp lý, Việt Nam cần ưu tiên xây dựng hệ thống dữ liệu đáng tin cậy, chuẩn hóa cơ chế định danh và xác thực, nâng cao năng lực giám sát thị trường, đồng thời tăng cường phối hợp giữa các cơ quan quản lý, lực lượng thực thi pháp luật và khu vực tư nhân. Đây sẽ là nền tảng quan trọng để hình thành một thị trường tài sản số vận hành minh bạch, an toàn và có khả năng kết nối với hệ thống tài chính quốc tế.
Với quy mô khoảng 200 tỷ USD tài sản mã hóa đang lưu chuyển, 17 triệu ví hoặc người sở hữu tài sản mã hóa, cùng tiến độ hoàn thiện chính sách được đẩy nhanh trong thời gian qua, Việt Nam được đánh giá đang sở hữu những điều kiện thuận lợi để phát triển thị trường tài sản số theo hướng bài bản và có kiểm soát.
Nếu tận dụng hiệu quả những lợi thế này, mã hóa tài sản thực sẽ không chỉ tạo thêm một kênh huy động vốn mới cho doanh nghiệp và nền kinh tế, mà còn góp phần nâng cao hiệu quả phân bổ nguồn lực, thúc đẩy đổi mới sáng tạo và từng bước đưa Việt Nam trở thành một điểm đến quan trọng trong hệ sinh thái tài chính số của khu vực. Đây cũng chính là nền tảng để mở ra "cơ hội tỷ đô" cho thị trường tài sản mã hóa Việt Nam trong giai đoạn phát triển mới.
Nguyễn Anh Đức
