Trước yêu cầu hiện thực hóa mục tiêu tăng trưởng kinh tế từ 10% trở lên trong năm 2026, Bộ Tài chính đang triển khai đồng bộ các giải pháp điều hành chính sách tài khóa, phát triển thị trường vốn và huy động hiệu quả các nguồn lực cho nền kinh tế, góp phần giữ vững ổn định kinh tế vĩ mô và tạo đà tăng trưởng bền vững.
Đồng bộ điều hành, kiểm soát rủi ro, giữ vững nền tảng vĩ mô
Đại hội XIV của Đảng đã quyết nghị mục tiêu phấn đấu tăng trưởng hai con số gắn với giữ vững ổn định kinh tế vĩ mô. Căn cứ các Nghị quyết, Kết luận của Đảng, Quốc hội, Chính phủ đã ban hành Nghị quyết số 01/NQ-CP xác định kịch bản tăng trưởng, các chỉ tiêu, nhiệm vụ, giải pháp chủ yếu của từng bộ, cơ quan, cũng như chỉ tiêu tăng trưởng GRDP của các địa phương, phấn đấu tăng trưởng GDP năm 2026 từ 10% trở lên.
Để thực hiện thắng lợi mục tiêu, kịch bản đề ra, đòi hỏi sự nỗ lực, quyết tâm cao độ, không ngừng đổi mới tư duy, cách làm, cách triển khai của từng bộ, ngành, địa phương. Trong đó, Bộ Tài chính được giao nhiều nhiệm vụ quan trọng nhằm góp phần bảo đảm ổn định kinh tế vĩ mô và hỗ trợ tăng trưởng.
Bộ trưởng Bộ Tài chính Nguyễn Văn Thắng đã chỉ đạo các đơn vị bám sát kế hoạch hành động của Bộ, chủ động nghiên cứu, tham mưu các giải pháp ứng phó với biến động bên ngoài; tập trung phối hợp linh hoạt, đồng bộ, hiệu quả các chính sách kinh tế vĩ mô, đặc biệt là chính sách tài khóa và chính sách tiền tệ; theo dõi sát tình hình, kịp thời dự báo, cảnh báo sớm các vấn đề phát sinh, đánh giá tác động của các “cú sốc” đến tăng trưởng và ổn định kinh tế vĩ mô.
Các đơn vị chức năng được yêu cầu tăng cường theo dõi, dự báo và cảnh báo sớm các rủi ro đối với nền kinh tế; đẩy mạnh phân tích dữ liệu doanh nghiệp, thuế, xuất nhập khẩu để đánh giá chính xác sức khỏe của khu vực sản xuất kinh doanh. Đồng thời, theo dõi sát tình hình tăng trưởng của các địa phương, đặc biệt là các trung tâm kinh tế lớn như Hà Nội, Thành phố Hồ Chí Minh và Hải Phòng, làm cơ sở phục vụ công tác chỉ đạo, điều hành.
Trong điều hành ngân sách nhà nước, Bộ trưởng yêu cầu cơ quan thuế và hải quan xây dựng kế hoạch thu chi chi tiết theo tháng, quý, bảo đảm hoàn thành dự toán được giao. Năm 2026, ngành tài chính phấn đấu tăng thu ngân sách nhà nước tối thiểu 10% so với ước thực hiện năm 2025.
Bên cạnh đó, các đơn vị phải theo dõi chặt chẽ tình hình thực hiện chi ngân sách, đặc biệt là tiến độ giải ngân vốn đầu tư công của các bộ, ngành, địa phương, với mục tiêu phấn đấu giải ngân 100% kế hoạch vốn đầu tư công do Thủ tướng Chính phủ giao. Bộ Tài chính cũng sẽ chủ động tham mưu điều chỉnh kế hoạch đầu tư công năm 2026, chuyển vốn từ các đơn vị giải ngân chậm sang các đơn vị có khả năng giải ngân tốt hơn nhằm đẩy nhanh tiến độ thực hiện các dự án.
Phát triển thị trường vốn, kích hoạt các động lực tăng trưởng
Đối với khu vực doanh nghiệp nhà nước, Bộ trưởng chỉ đạo các đơn vị tăng cường giám sát việc sử dụng nguồn vốn, đặc biệt là việc giữ lại lợi nhuận để tăng vốn điều lệ nhằm nâng cao năng lực tài chính của doanh nghiệp. Các tập đoàn, tổng công ty do Bộ Tài chính làm đại diện chủ sở hữu được khuyến khích chủ động nghiên cứu, triển khai các giải pháp huy động vốn trên thị trường chứng khoán.
Đối với khu vực tư nhân, các đơn vị chức năng tiếp tục triển khai các giải pháp cải thiện môi trường kinh doanh, nâng cao năng lực cạnh tranh quốc gia theo Nghị quyết số 02/NQ-CP; đồng thời theo dõi sát tình hình đăng ký doanh nghiệp để đánh giá sức khỏe của nền kinh tế.
Một trong những nhiệm vụ trọng tâm được nhấn mạnh là phát triển thị trường vốn, đặc biệt là thị trường chứng khoán, trở thành kênh huy động vốn trung và dài hạn quan trọng. Theo đó, Ủy ban Chứng khoán Nhà nước được giao chủ trì triển khai đồng bộ các giải pháp phát triển thị trường chứng khoán và thị trường trái phiếu doanh nghiệp; thu hút các quỹ đầu tư trong và ngoài nước, đa dạng hóa sản phẩm tài chính.
Mục tiêu đặt ra là đến năm 2026, quy mô vốn hóa thị trường chứng khoán đạt tối thiểu 100% GDP, đưa thị trường này trở thành kênh dẫn vốn trung và dài hạn chủ lực của nền kinh tế. Hoạt động cổ phần hóa, phát hành cổ phiếu lần đầu ra công chúng (IPO) sẽ tiếp tục được đẩy mạnh gắn với niêm yết trên thị trường.
Bộ trưởng Bộ Tài chính cũng yêu cầu theo dõi chặt chẽ xu hướng đầu tư nước ngoài, bảo đảm huy động và giải ngân vốn FDI theo kịch bản năm 2026, với mục tiêu vốn thực hiện đạt khoảng 31 tỷ USD.
Song song với các động lực tăng trưởng truyền thống, Bộ sẽ phối hợp thúc đẩy khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số theo các định hướng lớn của Đảng, trong đó có Nghị quyết số 57-NQ/TW.
Để nâng cao hiệu quả điều hành, Bộ Tài chính sẽ khẩn trương trình thành lập Tổ điều phối kinh tế vĩ mô, hỗ trợ Ban Chỉ đạo của Chính phủ trong công tác quản lý và điều hành kinh tế.
Theo Bộ trưởng Nguyễn Văn Thắng, nhiệm vụ tăng trưởng hai con số gắn với ổn định kinh tế vĩ mô là nhiệm vụ chính trị đặc biệt quan trọng trong năm 2026, đòi hỏi toàn ngành Tài chính phải chủ động, quyết liệt và phối hợp chặt chẽ để bảo đảm thực hiện hiệu quả các mục tiêu đã đề ra.
Nguồn: Tạp chí Kinh tế - Tài chính
